Dyskryminacja ze względu na rasę, narodowość lub pochodzenie etniczne

Dyskryminacja ze względu na rasę, narodowość lub pochodzenie etniczne ma miejsce kiedy dana osoba traktowana jest gorzej niż inna osoba w podobnej sytuacji ze względu na swoją rasę, narodowość lub pochodzenie etniczne (dyskryminacja bezpośrednia) lub gdy pozornie neutralny przepis, kryterium lub praktyka mogą stawiać w szczególnie niekorzystnej sytuacji osoby danego pochodzenia rasowego lub etnicznego w porównaniu do innych osób, chyba że taki przepis, kryterium lub praktyka są obiektywnie uzasadnione słusznym celem, a środki mające służyć osiągnięciu celu są odpowiednie i konieczne (dyskryminacja pośrednia)
Z dyskryminacją ze względu na rasę, narodowość lub pochodzenie etnicznemamy do czynienia również w przypadku jeżeli ma miejsce niepożądane zachowanie związane z pochodzeniem rasowym lub etnicznym, a jego celem lub skutkiem jest naruszenie godności osoby i stworzenie onieśmielającej, wrogiej, poniżającej, upokarzającej lub uwłaczającej atmosfery.
 
Każde zachowanie polegające na zmuszaniu kogokolwiek do praktykowania wobec osób zachowań dyskryminacyjnych ze względu na pochodzenie rasowe, narodowościowe lub etniczne uważane jest za dyskryminację.
 
Wspomnieć należy również o zjawisku dyskryminacji krzyżowej, gdy nierówne traktowanie z powodu rasy, narodowości lub pochodzenia etnicznego nakłada się na przyczynę dyskryminacji np. ze względu na wiek, płeć, niepełnosprawność, itd. 
 
Z przejawami dyskryminacji ze względu na  rasę, narodowość lub pochodzenie etniczne można  spotkać się  w różnych sytuacjach:
 
  • dyskryminacja w dostępie do dóbr i usług świadczonych publicznie m.in. odmowa sprzedaży towaru lub świadczenia usług przez sprzedawcę lub usługodawcę z powodu uprzedzeń rasowych;
  • odmowa przyjęcia do pracy (zatrudnienia) osoby należącej do określonej mniejszości narodowej lub etnicznej, ze względu na przynależność do danej mniejszości, mimo że posiada ona równorzędne lub wyższe kwalifikacje w porównaniu z innymi kandydatami;
  • dyskryminacja w miejscu pracy (np. mobbing w miejscu pracy, pomijanie danej osoby w ścieżce awansu zawodowego itp.);
  • odmowa wstępu osobie o odmiennym pochodzeniu etnicznym do restauracji, kawiarni, dyskoteki, hotelu, odmowa obsługi w banku, w salonie fryzjerskim itp.;
  • odmowa przyjęcia do szpitala, przychodni lub gabinetu lekarskiego motywowana pochodzeniem etnicznym;
  • osiedlanie osób należących do mniejszości narodowych lub etnicznych w określonych miejscowościach lub w dzielnicach, określane mianem „gettoizacji”;
  • złe traktowanie, włączając w to naruszanie nietykalności cielesnej, kierowanie obraźliwych słów, wyśmiewanie z powodu przynależności rasowej i etnicznej.
 
 

Akty prawne

Organizacji Narodów Zjednoczonych

Międzynarodowa Konwencja w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji rasowej otwarta do podpisu w Nowym Jorku dnia 7 marca 1966 r. (Dz. U. z dnia 6 września 1969 r.)
 
Deklaracja o prawach osób należących do mniejszości narodowych lub etnicznych, religijnych i językowych
 

Unii Europejskiej

 
 

Rady Europy

Europejska Karta języków regionalnych lub mniejszościowych przyjęta 5 listopada 1992 r. w Strasburgu.

Konwencja ramowa o ochronie mniejszości narodowych przyjęta 1 lutego 1995 w Strasburgu.

 
 
Zobacz również:
Wybrane wystąpienia/interwencje Pełnomocnika w obszarze przeciwdziałania dyskryminacji ze względu na rasę, narodowość lub pochodzenie etniczne